بش قارداش
بابا امان
شهر تاریخی بلقیس
عمارت مفخم

بش قارداش
بابا امان
شهر تاریخی بلقیس
عمارت مفخم

عقايد و رسوم رانندگان

     ميان رانندگان كاميون‌ها و تريلي‌ها و اتوبوس‌ها و اتومبيل‌ها كه دائماً در جاده‌هاي صعب‌العبور و پيچ‌هاي خطرناك به رانندگي اشتغال دارند رسم است كه به اطاقك راننده دعاي « و ان يكاد » آويزان نمايند و يا بالاي اطاقك راننده و يا پشت كاميون و تريلي و اتوبوس شعار مذهبي بنويسند. عقيده دارند كه با آن دعا و نوشته‌ها خود و ماشينيان در مسافرت از حوادث تصادف و واژگوني و خطرات ديگر مصون خواهند بود و به اين وسيله آرامش خاطر و تقويت روحي به خود مي‌دهند، شعارها و نوشته‌ها بر چند نوع است:

اول ـ مذهبي و خرافي، مثل:

1ـ خدايا از چشم بد نگهدار

2ـ الهي اگر نظري كني كار تمام است

3ـ بو به اميد خدا

4ـ چشم حسود كور

5ـ بر چشم بد لعنت

6ـ توكلت علي ا

7ـ يا محمد رسول خدا درياب

8 ـ يا علي مدد

9ـ يا ابوالفضل ادركني

10ـ يا موسي بن جعفر يا باب‌الحوائج

و

دوم ـ ادبيات پند‌آموز و هشدار دهنده مخصوص جلو اطاق داخل اتوبوس روبروي مسافران نوشته و مي‌آويزند تا مسافران ببينند و بخوانند مثل:

 

    هر كه باشد نظرش در پي ناموس كسي

    پي ناموس وي افتد نظر بلهوسي

 

     چرا وقتي كه راه زندگي هموار مي‌گردد

      بشر تغيير حالت مي‌دهد خونخوار مي‌گردد

لوطي تو برو لقمه‌ي خود گاز بزن

     كم پشت سر خلق خدا ساز بزن

    چراغ ظلم ظالم تا دم محشر نمي‌‌سوزد

       اگر سوزد شبي سوزد شب ديگر نمي‌سوزد

     تا تواني رفع غم از خاطر غمناك كن

      در جهان گرياندن آسان است اشكي پاك كن

     خير و شر هر عمل كز آدمي سر مي‌زند

       آن عمل مزدش به زودي پشت سر در مي‌زند

     كمال و فضل و بزرگي به حسن ظاهر نيست

    به حسن سيرت اگر مي‌تواني انسان باش

     در بيابان‌ها اگر صد سال سرگردان شوي

     بهتر است اندر وطن محتاج نامردان شوي

     و به وسيله‌ي اين ابيات كه از عمق افكار و اعتقاد پاك و فرهنگ عاميانه مردم بيابان‌گرد سرچشمه گرفته است، خوانندگان را تحت تأثير قرار مي‌دهد.

سوم ـ جملاتي در بالاي اطاقك يا پشت كاميون و تريلي يا اتوبوس مي نويسند كه القاء كننده انديشه و معنويات راننده است.

ـ شب و روز از زن و فرزند دور است

ـ به كار پر رنج و زحمت اشتغال دارد

ـ در تحصيل علم و دانش سهل‌انگاري كرده و به اين كار پر مشقت دچار شده

مثال شعار و اشعار زير

1ـ دور از تو ولي، هميشه با تو

2ـ زگهواره تا گور دانش بجوي

3ـ نعمت روي زمين قسمت پر رويان است

4ـ من و تاريكي شب هم سفريم

5ـ افسوس كه افسانه بود

6ـ خود كرده را تدبير چيست

و

چهارم ـ بعضي از رانندگان هم با جملات طنزآميز كه مفهوم مهمي دارد به رانندگان پشت سري خود هشدارهاي لازم را مي‌دهند مثل:

1ـ اي كه مشتاق منزلي مشتاب

2ـ وصيت نكرده‌ام بچه‌ها چشم به راهند

3ـ بوق نزن جوجه‌ها خوابند

4ـ يك لحظه غفلت يك عمر پشيماني

5ـ يواش برادر سر كه نمي‌بري

6ـ داداش مرگ من يواش

7ـ تو برو من ميام

8 ـ نازش بده گازش بده [1]

كتاب: نگاهي به فرهنگ عامه مردم خراسان

تأليف: سيد‌ علي ميرنيا

 



[1] ـ قسمتي از اشعار و شعارهاي گرفته شده از مقاله « شعرهاي بيابان نوردان » مهدي برهاني، مجله آينده شماره 6ـ7، شهريور و مهر 1366 ص 414