بش قارداش
بابا امان
شهر تاریخی بلقیس
عمارت مفخم

بش قارداش
بابا امان
شهر تاریخی بلقیس
عمارت مفخم

 

 

ابوالعباس اسفرايني (م. 301 ه. ق) 

        ابوالعباس، احمد بن حسن اسفرايني ملقب به ضرير (روشندل) از مفسران قرآن مجيد در قرن سوم هجري است. از زمان تولد و آغاز زندگي و چگونگي تحصيلات اين مفسر عالي قدر اطلاع چنداني در دست نيست. تنها دانشمندان و نويسندگاني كه به نوشتن كتب طبقات و معاجم رجال همت گماشته‌اند، ابوالعباس احمد بن حسن اسفرايني را در زمره مفسران و مصنفان شيعه ياد كرده‌اند. به گفته شيخ طوسي كتاب المصابيح في ذكر مانزل في القرآن في اهل البيت از تأليفات ابوالعباس اسفرايني است و آن كتابي بزرگ و نيكو و پُر فايده مي‌باشد.

        بنا به گفته آيه الله سيد حسن صدر در تأسيس الشيعه لعلوم الاسلام، ابوالعباس احمد بن حسن اسفرايني ضرير در طبقه سعد بن عبدالله قمي است و در سال 301 ه.‌ق دار فاني را وداع گفته است[1]. عين همين مطالب در رجال نجاشي و رجال سيد بحرالعلوم و رجال ابن داود درباره ابوالعباس احمد بن حسن اسفرايني مفسر آمده است.

       مامقاني در تنقيح المقال في علم الرجال كه از منابع فوق الذكر در شرح حال اسفرايني بهره برده است، مي‌افزايد كه: از سخنان و كلمات آنها مستفاد مي‌شود كه احمد بن حسن مفسر ضرير، شيعي مذهب بوده است[2].

 

  مشاهير رجال اسفراين، غلامرضا فسنقري ـ احمد شاهد

 



[1] ـ آيه الدين سيد حسن صدر، تأسيس الشيعه لعلوم السلام، شركه النشر و الطباعه العراقيه المحدوده، ص 332.

[2] ـ آيه الله العظمي سيد محمد مهدي و محمد صادق و حسين بحر العلوم طباطبايي، رجال (فوائد الرجاليه)، ج 4، ص 106، عبدالله مامقاني، تنقيح المقال في علم الرجال، المطبعه المرتضويه النجف الاشرف، سنه 1352 ه.ق، ج 1، ص 53 ـ 54 ، عمر رضا كحاله، مهجم المؤلّفين، احياء التراث العربيّه، بيروت، لبنان، ج 1، ص 190.